آشنایی با ۱۸ مدل شیرینی و دسر کریسمس

تعطیلات کریسمس که هرساله از ۲۵ دسامبر (روز تولد حضرت مسیح) شروع می‌شود، یکی از مهم‌ترین تعطیلات در سراسر جهان به شمار می‌رود. بیشتر کشورهایی که در تقویم رسمی آنها بزرگداشت کریسمس به چشم می‌خورد، مراسم و سنت‌های منحصربه‌فردی دارند. مهم‌ترین آداب و رسوم کریسمس چراغانی‌های رنگارنگ و چشم‌نواز، تزئینات مفصل و موسیقی‌های مختلف است. در سال نوی مسیحی، بازارها و نمایشگاه‌های مخصوص کریسمس در سراسر دنیا، پر از صنایع دستی، غذاهای محلی، شیرینی‌ها، دسرها و نوشیدنی‌های مختلفی می‌شوند که نظر مردم محلی و گردشگران را جلب کرده و شور و هیجان بیشتری به این ایام می‌بخشند. در این میان، چیزی که تقریباً در تمام کشورها به آن توجه ویژه‌ای می‌شود، شیرینی‌ها و انواع دسر کریسمس رنگارنگ و متنوعی است که هر کدام در ایام سال نو طرفداران و شیفتگان خاص خود را دارد. در ادامه، با چندین شیرینی و دسر مخصوص کریسمس که در کشورهای مختلف تهیه می‌شوند، آشنا می‌شوید.

شیرینی مخصوص کریسمس

شیرینی‌ها و دسر های کریسمس در کشورهای مختلف با مواد اولیه متفاوتی که معمولاً جزو محصولات گیاهی فصلی هستند، درست می‌شوند. در این بخش، مشهورترین و بهترین شیرینی های کریسمسی در کشورهای مختلف معرفی می‌شوند.

پانتونه ایتالیایی

پانتونه (Panettone) که سالها پیش فقط در میلان ایتالیا پخته می‌شد، طی سال‌ها در سراسر ایتالیا و جهان محبوبیت پیدا کرده است. امروزه، این نان یکی از نمادین‌ترین نان‌های کریسمس در جهان به شمار می‌رود که به عنوان یک دسر مخصوص کریسمس نیز شناخته می‌شود.

پانتونه در میلان متولد شد، اما فرضیه‌های زیادی در مورد ریشه‌های آن وجود دارد. معتبرترین آنها داستان جوانی به نام تونی است که به سال ۱۹۴۵ برمی‌گردد. در شب کریسمس در دربار لودوویکو ماریا اسفورزا، سرآشپز از خدمتکار جوانی به نام تونی خواست تا بر پخت کیک نظارت کند. بااین‌حال، پسر جوان به خواب رفت و دسر سوخت اما خوشبختانه او از قبل، شیرینی‌ای با خمیر نان برای دوستانش آماده کرده بود که به آن تخم مرغ، کره، میوه‌های شیرین و کشمش اضافه کرده بود. بنابراین، سرآشپز به ناچار همان شیرینی را روی میز سرو کرد و از قضا همه‌ مهمانان از آن استقبال کردند، تا جایی که این دسر به «el pan de Toni» تغییر نام داد که در گویش میلانی به معنای «نان تونی» است.

پانتونه که از بیشتر دسرهای ایتالیایی شیرین‌تر است، مدل گرد و پف‌دار بریوش است که با ارتفاع زیاد پخته شده و پس از آن، برای حفظ ارتفاع دسر، به شکل وارونه سرد می‌شود. مواد اصلی برای تهیه‌ پانتونه علاوه بر نان کره‌ای و تخم‌مرغی، ترکیباتی مانند میوه‌های شیرین، چیپس‌های شکلاتی و کشمش هستند.

بلو ری پرتغالی

این کیک حلقه‌ای شکل که به بولو ری (Bolo Rei) یا کیک پادشاهان معروف است، با میوه‌های رنگارنگ آب‌نباتی تزئین شده و در طول تعطیلات نسبتاً طولانی کریسمس در کشور پرتغال (که تا ۶ ژانویه و جشن دیا د ریس یا تجلی عیسی مسیح ادامه دارد) در قفسه‌های شیرینی‌فروشی‌ها و بازارهای سراسر این کشور یافت می‌شود. اگر در طول تعطیلات کریسمس به پرتغال سفر کنید، خودداری از خرید این کیک‌های رنگارنگ برای شما تقریباً غیرممکن خواهد بود!

اشتولن آلمانی

اشتولن (Stollen) آلمانی نزدیک به ۷۰۰ سال است که وجود دارد و در سراسر جهان به عنوان یکی از معروف‌ترین و محبوب‌ترین انواع دسر کریسمس مورد توجه قرار می‌گیرد. اشتولن کریسمس که در آلمان با نام‌های کریستستولن یا وایناتشتولن شناخته می‌شود، یک نان میوه‌ای مخمری است که با میوه‌های خشک، پوست شیرین‌شده‌ی مرکبات، آجیل و ادویه پخته می‌شود.

اشتولن به شکل نان‌های کیک‌مانند پخته شده و به شکلی نامنظم که مشخصه‌ آن است رول می‌شود. اشتولن طعم شیرینی دارد اما شکر افزوده‌ آن نسبتاً کم است. در عوض، این دسر برای کریسمس، شیرینی خود را از میوه‌های خشک و پوست شیرین‌شده‌ مرکبات می‌گیرد. پس از پخت، یک لایه‌ی ضخیم از پودر قند روی این شیرینی کریسمس پاشیده می‌شود که یادآور مناظر برفی آلمان است. همچنین، این دسر با ادویه‌هایی تهیه می‌شود که گرمای فصل کریسمس را منتقل می‌کنند. در نهایت، اشتولن‌های کریسمس آلمانی، ترد، آبدار و دارای طعم فوق‌العاده خوشمزه و باورنکردنی هستند.

جولتورتو فنلاندی

اگر فرانسوی‌ها شکل شیرینی‌های «بوش دو نوئل» خود را از چوب جنگل‌ها الهام می‌گیرند، فنلاندی‌ها با پختن جولتورتو (Joulutorttu) یا به گویش محلی یولوتورتو، به شکل ستاره، در آسمان‌ها سیر می‌کنند! جولتورتو کلوچه‌ای به شکل ستاره یا آسیاب بادی است که در تردی، حالت کماج و در شیرین بودن، طعم ملایم مربا را تداعی می‌کند. این تارت‌های کریسمس به طور سنتی با خمیر ریکوتا پخته شده و با مربای آلو پر می‌شوند.

استرافولی ایتالیایی

پیدا کردن خوراکی‌های شیرین در شهر ناپل ایتالیا کار چندان دشواری نیست. البته، بیشتر شیرینی‌های ناپلی در تمام طول سال در دسترس هستند، اما برخی از آنها به جشن‌های خاصی محدود می‌شوند. گرافا، پاستیرا و زپوله دی سن جوزپه تنها چند نمونه از این شیرینی‌ها هستند و البته، نمی‌توانیم استرافولی (Struffoli) را که یک دسر کریسمسی است، فراموش کنیم. نام استرافولی ممکن است از لوکومادس یونانی گرفته شده باشد اما ناپلی‌ها آن را به یک دسر منحصر‌به‌فرد تبدیل کرده‌اند. این خوراکی به شکل توپ‌های خمیری ترد سرخ‌شده، همراه با چاشنی‌های رنگارنگ و روکش عسلی چسبناک و شیرین، حال و هوای شهر ناپل را در ایام کریسمس تداعی می‌کند.

لبکوشن آلمانی

لبکوشن (Lebkuchen) یا به گویش درست محلی لبکوخن، با وجود ظاهر مدرن و شباهتش به نان زنجبیلی، یک خوراکی سنتی مخصوص کریسمس است که قدمت آن به قرن سیزدهم میلادی می‌رسد. در آن زمان، راهبان مسیحی برای اولین بار این شیرینی فصلی را درست کردند اما برخلاف شکل سنتی آن، آلمانی‌های مدرن دوست دارند لبکوخن را به شکل قلب در بازارهای کریسمس بخرند. البته، چرا علاقه به خرید لبکوشن نسبت به تهیه‌ مدل خانگی آن بیشتر است؟

رفتن به بازار و خرید لبکوخن‌های قلبی‌شکل نه تنها یک سنت مربوط به کریسمس در آلمان به شمار می‌رود، بلکه خرید آنها در این بازارها باعث صرفه‌جویی زیادی در زمان افراد نیز می‌شود زیرا طرز تهیه شیرینی کریسمس لبکوخن شامل فهرستی طولانی از مواد اولیه می‌شود که شامل تخم ‌مرغ، آرد، عسل، شکر، آجیل، پوست پرتقال و لیموی شیرین‌شده و همچنین ادویه‌های عجیب و غریب مانند پودر رازیانه، هل، دارچین، میخک، زنجبیل و جوز هندی می‌شوند.

البته، خرید این شیرینی کریسمس یک مزیت مهم دیگر هم دارد؛ لبکوخن خانگی بافت نرمی دارد، اما مدل ماشینی موجود در بازارها سفت‌تر و تردتر است.

پاولوا نیوزیلندی

اگرچه پاولوا (Pavlova) هم در نام و هم در شکل و طعم شبیه یک غذای لذیذ روسی به نظر می‌رسد، اما اولین بار در اصل در نیوزیلند و به افتخار یک رقصنده‌ باله‌ روسی به نام آنا پاولوا که به آنجا سفر کرده بود، درست شد. ماده‌ اصلی پاولوا با الهام از کشورهای اروپای شرقی مرنگ است که با آرد ذرت تهیه می‌شود. بااین‌حال، اضافه کردن میوه‌هایی مانند کیوی و پشن فروت، پاولوا را به یک دسر واقعی نیوزیلندی تبدیل کرده است.

اضافه کردن توت‌های قرمز به این مخلوط، پاولوا را به یک شیرینی کریسمسی تبدیل می‌کند. از آنجایی که ایام کریسمس در عرض‌های جنوبی کره زمین در طول فصل تابستان است، پیدا کردن میوه‌های تازه تابستانی در ماه دسامبر در آن نواحی کاری ساده خواهد بود!

پن دپیس فرانسوی

آرد چاودار، مقداری عسل و ترکیبی از ادویه‌های متنوعی از جمله دارچین، جوز هندی، میخک و البته زنجبیل، ترکیبات اصلی یک نان کلاسیک ادویه‌دار فرانسوی را که با نام «پَن دِپیس» (Pain d’Épices) نیز شناخته می‌شود، تشکیل می‌دهند.

این دسر مخصوص کریسمس که حالتی بین کیک و نان دارد، یکی از غذاهای اصلی تعطیلات در فرانسه محسوب می‌شود. این نان را می‌توان در بیشتر غرفه‌های بازارهای کریسمس در فرانسه پیدا کرد که در قالب‌های بزرگ به فروش می‌رسند. دستور پخت بسیار ساده‌ای که این دسر کریسمسی دارد و بوی فوق‌العاده‌ای که پخت این نان به فضای خانه می‌بخشد، سبب شده تا بسیاری از فرانسوی‌ها به طبخ این دسر در خانه علاقه نشان بدهند.

این نان برای تعطیلات بسیار مورد توجه قرار می‌گیرد. این دسر مخصوص کریسمس در دیژون فرانسه به‌قدری محبوب است که حتی برای طعم دادن به سس خردل نیز از آن استفاده می‌شود.

ریسالاماند دانمارکی

روزهای کریسمس در دانمارک بهترین زمان برای خوردن ریسالاماند (Risalamande) است. این دسر یک پودینگ برنجی است که با بادام، شکر، وانیل و خامه قنادی درست می‌شود. توت‌های قرمز و سس گیلاس، این دسر دانمارکی مخصوص کریسمس را کامل می‌کنند اما این دسر برای اولین در کجا درست شد؟

پودینگ برنج یا Risengrød، قرن‌هاست که در دانمارک غذایی محبوب بوده، غذایی که هم ثروتمندان و هم فقرا از خوردن آن لذت می‌بردند. بااین‌حال، در دهه ۱۸۰۰ میلادی و هم‌زمان با نواحی دیگر اروپا زمانی فرا رسید که طبقه‌ی بالا می‌خواست به نحوی خود را از طبقات فقیرتر و کارگر متمایز کند و این تمایز شامل صرف غذا نیز می‌شد. البته، دانمارکی‌ها حاضر نبودند ریسنگرود محبوب خود را کنار بگذارند. بااین‌حال، خوردن غذای معمولی کشاورزان فقیر هم کافی نبود.

بنابراین راه حلی پیدا شد: مقداری مواد اولیه لوکس مانند خامه قنادی و بادام را با هم ترکیب کرده و نام جدیدی به آن دادند؛ یک نام فرانسوی یعنی riz à l’amande به معنای برنج بادامی تا به آن دسر، ظرافت خاصی نیز ببخشند. نام این دسر کریسمسی به مرور زمان به Risalamande تغییر پیدا کرد.

نوقا در سراسر جهان

آب‌نبات جویدنی نوقا که ظاهری شبیه به گز، از مشهورترین شیرینی‌ها یا دسرهای ایرانی، دارد و نوعی از آن نیز در ایران سوغاتی شهر تبریز است، با سفیده تخم‌مرغ، عسل و آجیل تهیه می‌شود. این شیرینی در طول روزهای کریسمس در جنوب اروپا و آمریکای جنوبی محبوب است. اسپانیایی‌ها این آب‌نبات را turrón و ایتالیایی‌ها آن را torrone می‌نامند. بااین‌حال، هیچ‌کدام از این کشورها منشأ اصلی نوقا نیستند.

ریشه‌ نوقا به بیش از هزار سال پیش در خاورمیانه برمی‌گردد اما در اروپا، به خاطر استفاده از آن در ایام سال نو، به عنوان دسر مخصوص کریسمس شناخته می‌شود. نوقا چه گرد و نرم باشد و چه مربع و ترد و صرف نظر از اینکه چه نامیده می‌شود، تقریباً همیشه طعمی عالی دارد.

بیبینگکا فیلیپینی

در فیلیپین، هنگام دید و بازدیدهای کریسمس، میزبانان معمولاً با بیبینگکا (Bibingka) از میهمانان خود پذیرایی می‌کنند. این دسر در واقع، کیکی است که از برنج چسبناک و شیر نارگیل (گاهی اوقات با آب جایگزین می‌شود) تهیه شده و به طور سنتی در ظروف سفالی پخته می‌شود. پس از آماده شدن، این کیک با کره، شکر، پنیر یا نارگیل تازه رنده شده ترکیب می‌شود تا محصولی نرم، آبدار و خوشمزه به دست آید. منشأ و مبدع این دسر شب کریسمس نامشخص است، اگرچه احتمالاً از یک دسر هندی به نام ببینکا (bebinca) الهام گرفته شده که بدون برنج است اما با روش پخت بسیار مشابهی تهیه می‌شود.

بونوئلوس در امریکای جنوبی

یک دسر سرخ‌شده و عالی برای علاقه‌مندان به شیرینی در سراسر آمریکای جنوبی که در اصل از کلمبیا نشأت گرفته شده است. بونوئلو (Buñuelos) پنکیک نرمی است که در تعطیلات کریسمس استفاده می‌شود. البته، امروزه می‌توانید آن را در سایر مواقع سال نیز در آمریکای جنوبی پیدا کنید. این پنکیک با پنیر و نشاسته ذرت، مخلوط با شیر، تخم‌مرغ و شکر تهیه شده و معمولاً با شکلات داغ یا ناتیلا، نوعی پودینگ تهیه شده با شیر، شکر و دارچین، سرو می‌شود.

بریگادیرو  برزیلی

بریگادیرو (Brigadeiro) یک دسر لقمه‌ای و شبیه به فینگرفود برای مهمانی است که در برزیل یافت می‌شود. بریگادیرو سنتی را از شیر تغلیظ شده، کره و پودر شکلات درست می‌کنند. این دسر خوشمزه معمولاً به شکل گرد یا توپی سرو شده و با روکش شکلاتی پوشانده می‌شود.

برخی معتقدند که بریگادیرو پس از جنگ جهانی دوم، زمانی که شیر تازه کمیاب شده بود، اختراع شد. امروزه، انواع دسر بریگادیرو ابداع شده و شامل تعدادی از خوراکی‌های لقمه‌ای مختلف بر اساس شیر تغلیظ شده می‌شود که می‌تواند شامل میوه و آجیل باشد.

بریگادیرو را می‌توان بعد از یک وعده غذایی معمولی خورد، اما وقتی در مراسم رسمی خورده شود، به جذابیت پذیرایی میفزاید. این دسر در مهمانی‌ها و مراسم‌های مختلف با تزئینات متفاوتی سرو می‌شود. به عنوان مثال، در عروسی‌های برزیلی، اغلب میزهایی وجود دارند که در هر یک از آنها بریگادیروها با تزئینات مختلف قرار می‌گیرند. بریگادیرو یک دسر خوشمزه است که ظاهر بسیار جذابی نیز دارد.

تیکونیک بلغاری

در بلغارستان برای شب کریسمس در خانه یک نوع شیرینی کدو حلوایی به نام تیکوِنیک (Tikvenik) درست می‌کنند. طبق سنت بلغاری، در ۲۴ دسامبر باید غذاهای گیاهی سرو شود و تعداد وعده‌های غذایی باید ۷، ۹ یا ۱۱ باشد. این آخرین روز از دوره روزه‌داری قبل از کریسمس است.

طرز تهیه دسر کریسمس بلغاری ساده است. برای این کار، به کدو حلوایی، شیرینی، شکر، دارچین، گردو و روغن یا کره نیاز دارید. برای درست کردن آن، کدو حلوایی را با روغن تفت دهید. سپس، آن را با گردو و دارچین مخلوط کنید. روی هر لایه خمیر، یک قاشق سوپ‌خوری روغن داغ بپاشید و کمی از مخلوط را روی آن بریزید. پس از آن، یک قاشق سوپ‌خوری شکر روی این ترکیب بپاشید و آن را رول کنید. رول‌ها را در یک قالب چرب شده بچینید و در فر با حرارت متوسط ​​​​بپزید. پس از پخته و خنک شدن این دسر، روی آن پودر قند بریزید تا آماده سرو شود.

ملوماکارونا یونانی

مانند بیشتر تعطیلات در یونان، کریسمس یونانی نیز حول محور غذا می‌چرخد! این بدان معناست که این روزها، روزهای جشن سال نو هستند تا تمام این دستورهای غذایی سنتی یونانی مانند کورابیدس (بیسکویت بادام و کره)، واسیلوپیتا (کیک سال نو یونانی)، دیپلس (شیرینی سرخ شده کریسمس یونانی با عسل)، کریستوپسومو (نان کریسمس با گردو) و البته این کلوچه‌های عسلی کوچک و شیرین شگفت‌انگیز، یعنی ملوماکارونای سنتی یونانی را درست کنیم.

ملوماکارونا (Melomakarona) کلوچه‌ای فوق‌العاده نرم، مرطوب، خوش طعم و آغشته به شربت عسل خوشمزه است. پس از پخت این دسر کریسمس، عطر شدید میخک، دارچین و جوز هندی در سراسر خانه پخش می‌شود و خاطرات شیرین کودکی زیادی را برای یونانی‌ها زنده می‌کند.

پان د پاسکوا شیلیایی

نام این کیک کریسمس می‌تواند برای انگلیسی‌زبانان گیج‌کننده باشد زیرا کلمه‌ی پاسکوا در زبان اسپانیایی به هر دو معنی عید پاک و کریسمس اشاره دارد. پن د پاسکوا (Pan de pascua) شکل تکامل‌یافته دو نان شیرینی دیگر مخصوص کریسمس یعنی اشتولن آلمانی و پانتونه ایتالیایی است. پان د پاسکوا یک کیک ادویه‌دار خوشمزه است که با رام (یا پیسکو) طعم‌دار شده و میوه‌های خشک و مغزیجات پر می‌شود. اگرچه این دسر سنتی نیست، اما ترکیب آن با روکش مارزیپان (خمیر بادام) طعم جذابی ایجاد می‌کند.

بلینیس روسی

هر کسی که تا به حال به روسیه سفر کرده باشد، بدون شک، طعم بلینیس (Blinis) خوشمزه روسی را امتحان کرده است. این پنکیک‌های کوچک و ضخیم بخشی از غذاهای مختلف در روسیه هستند و به دلیل جذابیتی که دارند، تقریباً با هر غذایی سرو می‌شوند. برای تهیه‌ این دسر به شکل سنتی، از آرد گندم سیاه و یک تابه کوچک مخصوص استفاده می‌شود تا بلینیس شکل معمول خود را داشته باشد.

کیک برنجی کره‌ای

کره‌ای‌ها عاشق کیک برنجی‌ هستند. آنها این کیک را از مواد مختلفی درست می‌کنند، اما همیشه برنج له شده در مواد اصلی آن به چشم می‌خورد. به طور سنتی، این کیک با یک هاون چوبی درست شده و با اضافه کردن افزودنی‌های طبیعی، طعم آن به تدریج تغییر می‌کند. کره‌ای‌ها صرف‌نظر از طعم کیک، عاشق بافت جذاب آن هستند و برخی حتی کیک برنجی سفید ملایم اصلی معروف به تِئوکبوکی را ترجیح می‌دهند.

در کره جنوبی، اغلب می‌توانید مدل‌های شیرین‌تری از این کیک پیدا کنید. برای درست کردن این کیک‌های برنجی، بعد از اینکه برنج به اندازه کافی له شد، میوه یا لوبیا قرمز شیرین به آن اضافه می‌کنند. اگر فصل تعطیلات باشد، ممکن است حتی تزئینات مفصلی برای تزئین این میان وعده‌ها وجود داشته باشد.

کیک برنجی را می‌توان در تمام طول سال در کره جنوبی خورد اما این کیک به‌ویژه در ایام چوسئوک (روز شکرگزاری کره‌ای)، کریسمس و سال نو قمری محبوب‌تر است. در مناسبت‌های خاص کره‌ای، جعبه‌های هدیه این خوراکی‌ها را در هر فروشگاهی خواهید دید و کیک برنجی تقریباً در هر دورهمی خانوادگی پیدا می‌شود.

طرز تهیه کوکی کریسمس

کوکی‌های کریسمس در سراسر جهان محبوب هستند. این محبوبیت دلیل بسیار خوبی دارد. پختن این کوکی‌ها در خانه همراه با دوستان و خانواده لذت‌بخش است. به‌علاوه، کوکی‌های کریسمسی هدایای بسیار خوبی برای میزبان محسوب می‌شوند و در مهمانی‌های سال نو در کنار انواع غذای کریسمس سرو می‌شوند تا به میز شام سال نو جلوه‌ای شاد و جذاب ببخشند.

کوکی‌های کریسمس محبوب در ایالات متحده کوکی‌های شکری، آدمک‌های زنجبیلی تزئین شده و کوکی‌های شکلاتی هستند. کشورهای دیگر نیز کوکی‌های محبوب و مشهور خود را دارند.

برای تهیه یک کوکی کریسمس زنجبیلی باید پودر قند و کره را ترکیب کنید و به آن شیره انگور و زرده تخم مرغ بیفزایید. پس از ترکیب شدن این مواد با یکدیگر، آرد، بکینگ پودر، پودر دارچین، پودر زنجبیل و وانیل که چند بار با هم الک شده‌اند، اضافه می‌شوند. خمیر آماده شده باید در یخچال استراحت کند. پس از حدود نیم ساعت، آن را به اشکال دلخواه قالب می‌زنند و داخل فر می‌گذارند تا به مدت ۱۰ پقیقه با حرارت ۱۸۰ درجه سانتی‌گراد بپزد. در آخر، کوکی‌های خنک شده را با ترکیبی از سفیده تخم مرغ، آبلیمو، وانیل و رنگ‌های خوراکی تزیین می‌کنند.

کلام آخر

انواع دسر کریسمس در کشورهای مختلف دنیا در کنار غذاهای کریسمسی سرو می‌شوند. این دسرها و شیرینی‌های خوشمزه به میز شام سال نو جذابیت خاصی می‌بخشند. در این مطلب، ۱۸ مدل دسر کریسمس مشهور در سراسر جهان معرفی شد و با دستورپخت کوکی زنجبیلی مخصوص کریسمس نیز آشنا شدید. به نظر شما نام کدام دسرها و شیرینی‌ها در این فهرست خالیست؟